Aynı İş, Aynı Pozisyon, Farklı Maaş: Bu Bir Ücret Politikası Değil, Ayrımcılıktır
Aynı işi yapan kadın ve erkek çalışan arasında yalnızca cinsiyet nedeniyle ücret farkı varsa, bu durum artık işverenin ücret politikasıyla açıklanamaz. Hukuken bu tablo cinsiyet temelli ayrımcılık olarak değerlendirilir ve ayrımcılık tazminatı gündeme gelir.
İş hayatında da trafikte olduğu gibi kural nettir:📌 Kurallar herkes için eşit olmalıdır.
Eşit İşe Eşit Ücret Nedir?
Türk İş Hukuku’nda temel ilkelerden biri “eşit işe eşit ücret” ilkesidir. Bu ilkeye göre:
Aynı iş
Aynı pozisyon
Aynı sorumluluk
Aynı nitelikler
söz konusuysa, cinsiyet gerekçe gösterilerek ücret farkı yaratılamaz.
Bu kuralın dayanağı:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 5. maddesi
Anayasa’nın eşitlik ilkesi
Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerdir.
“Erkek Olduğu İçin Daha Fazla Alıyor” Demek Ne Anlama Gelir?
Eğer bir işyerinde açıkça ya da dolaylı şekilde:
“O erkek, o yüzden maaşı daha yüksek”
deniyorsa, burada:
Performans farkı yoksa
Kıdem farkı yoksa
Eğitim veya görev farkı yoksa
👉 Bu durum açık bir cinsiyet ayrımcılığıdır.
Bu noktadan sonra konu:❌ ücret politikasıdeğil✅ hukuka aykırı ayrımcılık halini alır.
Ayrımcılık Tazminatı Nedir?
İş Kanunu’na göre, ayrımcılığa uğrayan çalışan:
Ayrımcılık tazminatı talep edebilir
Bu tazminat en fazla 4 aya kadar ücret tutarında olabilir
Ayrıca yoksun kalınan haklar (eksik ödenen ücretler) da istenebilir
Önemli nokta şudur:📌 İşçi, ayrımcılığı güçlü emarelerle ortaya koyduğunda, işveren aksini ispatlamak zorundadır.
İşveren “Ücret Politikası” Diyerek Kurtulabilir mi?
Hayır. Yargı kararları çok nettir:
Ücret farkı objektif ve somut nedenlere dayanmalıdır
Bu nedenler belgelenebilir olmalıdır
Cinsiyet, tek başına asla geçerli bir gerekçe değildir
Aksi halde işveren:
Ayrımcılık tazminatı
Ücret farklarının faiziyle ödenmesi
İtibar kaybıgibi ciddi sonuçlarla karşılaşabilir.
İş Hayatında Eşitlik Bir Tercih Değil, Yükümlülüktür
İşveren için eşit davranma borcu:
Bir “iyi niyet” meselesi değil
Yasal bir zorunluluktur
Çalışan için ise:
Bir “talep” değil
Temel bir haktır
Trafikte kırmızı ışık nasıl herkes içinse,işyerinde eşit ücret kuralı da herkes içindir.
Sonuç
Aynı işi yapan kadın ve erkek çalışan arasında yalnızca cinsiyet nedeniyle ücret farkı varsa, bu durum:
Hukuka aykırıdır
Ayrımcılıktır
Tazminat sorumluluğu doğurur
İş hayatında adalet, sürdürülebilir başarının temelidir.
Yorumlar